تحلیلی معناشناختی از امنیت در قرآن کریم مبتنی بر نظریه استعاره‏ های جهتی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران.

2 دانش آموخته دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران

3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

چکیده

«امنیت» یکی از ضروری‏ ترین نیازهای جوامع انسانی است که به طور گسترده مورد توجه قرآن کریم قرار گرفته است. هر چند جمعی از قرآن ‏پژوهان در صددِ بحث از آموزه‏ های امنیتیِ این کتاب مقدس برآمده‏ اند، اما مرور بر آثار آنان نشان می‏ دهد که غالباً همّتِ خود را صرف آیاتی کرده ‏اند که به طور مستقیم به مدیریت ترس‏ ها و نگرانی‏ های دنیوی انسان بازمی‏ گردند؛ نظیر آیه 60 سوره مبارکه انفال. این در حالی است که بخش عظیمی از آموزه‏ های قرآنی در باب امنیت، نه در قالب استخدام الفاظ در حقیقت معانی، که در قالب استفاده از زبان استعاره برای مفهوم‏ پردازی‏ های بدیع شکل گرفته است. به منظور بررسی این زبان استعاری، در پژوهش حاضر کوشش می‏ شود از رویکرد معناشناسی شناختی بهره برده شود و نقش جهات شش‏ گانه در ساخت استعاره ‏های مفهومی از امنیت/ ناامنی مورد مطالعه قرار گیرد. این پژوهش نشان می‏ دهد که در زبان قرآن کریم، امنیت در قالب جهت‏ نماهای بالا و پیش و راست بازنمود زبانی می ‏یابد، حال آنکه ناامنی در قالب جهت ‏نماهای پایین و پس و چپ مفهوم‏ سازی می‏ شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

-